فارسی
فارسیEnglishالعربية

علوم · پایهٔ سوم، چهارم، ششم

تمرین آنلاین نیرو و آهنربا

نیرو را نمی‌شود دید، ولی اثرش همه‌جاست: توپی که راه می‌افتد، دری که بسته می‌شود، گیره‌ای که به آهنربا می‌پرد. دکمهٔ زیر «آزمایشگاه نیکی» را در مرورگر باز می‌کند؛ کودک اول پیش‌بینی می‌کند آهنربا چه چیزی را می‌کشد، بعد آزمایش می‌کند و نتیجه را می‌بیند.

همین الان بازی کن

آزمایشگاه نیکی، پایهٔ سوم — در مرورگر، بدون نصب و ثبت‌نام. بار اول چند ثانیه طول می‌کشد تا بالا بیاید.

در پایهٔ سوم، چهارم، ششم چه باید بلد باشد؟

پایهٔ سوم

پایهٔ سوم: درس‌های «نیرو، همه جا»: نیرو یعنی هل دادن یا کشیدن؛ نیرو می‌تواند جسم را به حرکت درآورد، متوقف کند یا جهتش را عوض کند. آهنرباها بدون تماس هم را جذب یا دفع می‌کنند و نیروی کشش زمین همه‌چیز را به طرف خودش می‌کشد.

پایهٔ چهارم

پایهٔ چهارم: درس «آهن‌ربا در زندگی»: آهنربا آهن را جذب می‌کند ولی هر فلزی را نه؛ هر آهنربا دو قطب دارد و قطب‌های همنام هم را دفع و ناهمنام جذب می‌کنند. ساختن قطب‌نما و آهنربای الکتریکی هم در همین درس است.

پایهٔ ششم

پایهٔ ششم: درس‌های «ورزش و نیرو»: نیرو اثر متقابل دو جسم است؛ نیروهای هم‌اندازه و مخالف اثر هم را خنثی می‌کنند و جسم حرکت نمی‌کند، مثل طناب‌کشیِ دو گروه هم‌زور. نیروی مغناطیسی و اصطکاک، که حرکت را کند می‌کند، هم این‌جا می‌آیند.

سه پیشنهاد برای خانه

  1. شکار آهن در خانه

    با یک آهنربای یخچالی دور خانه بگردید و پیش از هر امتحان بپرسید «می‌چسبد یا نه؟»: قاشق، کلید، سکه، فویل آلومینیومی، در قوطی. کودک خودش کشف می‌کند که هر فلزی به آهنربا نمی‌چسبد. آهنربا را از گوشی و کارت بانکی دور نگه دارید.

  2. مسابقهٔ سرسره

    یک تخته یا کتاب بزرگ را کج کنید و ماشین اسباب‌بازی را یک بار روی کاشی، یک بار روی حوله و یک بار روی فرش رها کنید. روی کدام زودتر می‌ایستد؟ همین اصطکاک است.

  3. طناب‌کشی عادلانه

    با یک طناب یا شال طناب‌کشی خانوادگی راه بیندازید. وقتی دو طرف هم‌زورند، طناب تکان نمی‌خورد، با اینکه همه زور می‌زنند. بپرسید: پس نیروها کجا رفتند؟

اشتباه‌های رایج، و چه کنیم

این‌ها نشانهٔ ضعف نیستند؛ تقریباً همهٔ بچه‌ها از همین‌جاها رد می‌شوند. اشتباه یعنی کودک دارد فکر می‌کند.

آهنربا همهٔ فلزها را می‌گیرد

آهنربا آهن و فولاد (و چند فلز کمیاب دیگر) را جذب می‌کند، ولی آلومینیوم، مس و طلا را نه. فویل آشپزخانه و قوطی نوشابه مثال خوبی‌اند: فلزند، ولی نمی‌چسبند.

طناب که تکان نخورد، نیرویی در کار نیست

وقتی جسمی ساکن است، ممکن است چند نیرو بر آن وارد شود که هم‌اندازه و مخالف‌اند و همدیگر را خنثی می‌کنند. طناب‌کشیِ دو گروه هم‌زور بهترین مثال است.

نیروی آهنربا از هیچ چیز رد نمی‌شود

بچه‌ها فکر می‌کنند آهنربا باید به آهن بچسبد تا اثر کند. نیروی آهنربا از کاغذ، مقوا و شیشهٔ نازک می‌گذرد؛ یک گیره را روی کاغذ با آهنربای زیر کاغذ راه ببرید.

بازی‌های تمرین نیرو و آهنربا

هر بازی چند مرحلهٔ همین مفهوم را دارد؛ روی نام بازی بزنید تا همهٔ مرحله‌ها و اسکرین‌شات‌هایش را ببینید.

پرسش‌های پرتکرار

چرا آهنربا بعضی فلزها را نمی‌گیرد؟

آهنربا فقط چند فلز خاص را جذب می‌کند که مهم‌ترینشان آهن و فولاد است؛ آلومینیوم، مس، طلا و نقره جذب نمی‌شوند. برای همین در بازیافت با آهنربای بزرگ زباله‌های آهنی را از بقیه جدا می‌کنند.

نیرو و آهنربا در کدام پایه‌ها درس داده می‌شوند؟

آهنربا اول بار در علوم اول («آهن‌ربای من») می‌آید و مفصل‌تر در چهارم («آهن‌ربا در زندگی»). نیرو در سوم، درس‌های «نیرو، همه جا»، شروع می‌شود و ششم با «ورزش و نیرو» به نیروهای برابر و نابرابر و اصطکاک می‌رسد. اهرم و ماشین‌های ساده هم در پنجم، درس «کارها آسان می‌شود»، هستند.

روی آیفون یا کامپیوتر هم بازی می‌شود؟

بله، نسخهٔ وب در مرورگر هر دستگاهی باز می‌شود و نصب نمی‌خواهد. در هر درسِ کتاب حدود ۱۰ درصد مرحله‌ها رایگان است و با چند کار سادهٔ پدر و مادر (کد دعوت، کد کلاس معلم، ثبت شماره برای گزارش هفتگی) تا ۳۰ درصد می‌رسد؛ نسخهٔ کامل خرید یک‌باره است. نسخهٔ اندروید در کافه‌بازار و مایکت بی‌اینترنت هم کار می‌کند.

برای پدر و مادرها

راهنمای پایه · پایهٔ سوم علوم کلاس سوم؛ سال آزمایش، آهنربا، نور و سایه علوم پایهٔ سوم دبستان با آزمایش و اندازه‌گیری شروع می‌شود و به حالت‌های ماده، آهنربا، نور و سایه، صدا، شناوری و چرخش زمین می‌رسد. آزمایش‌های امن خانگی و اشتباه‌های رایج بچه‌ها در این راهنما آمده. راهنمای پایه · پایهٔ چهارم علوم کلاس چهارم؛ مدار برق، نیرو، سنگ‌ها و راز فصل‌ها علوم پایهٔ چهارم دبستان از مدار الکتریکی، رسانا و نارسانا، نیرو و اصطکاک، سنگ‌ها، مخلوط و جداسازی، زنجیرهٔ غذایی و حرکت زمین به دور خورشید حرف می‌زند. با آزمایش‌های امن خانگی و اشتباه‌های رایج. راهنمای پایه · پایهٔ ششم علوم کلاس ششم؛ یاخته، میکروب، انرژی و درون زمین علوم پایهٔ ششم دبستان از یاخته و میکروسکوپ، میکروب‌های مفید و بیماری‌زا، تبدیل انرژی، برق و مغناطیس، درون زمین و زلزله، اهرم و منظومهٔ شمسی حرف می‌زند. با آزمایش‌های امن خانگی و اشتباه‌های رایج بچه‌ها.
همهٔ بازی‌های پایهٔ سومهمهٔ بازی‌های پایهٔ چهارمهمهٔ بازی‌های پایهٔ ششم

کاربرگ چاپی همین درس

برای تمرین روی کاغذ: برگهٔ سؤال PDF رایگان — همهٔ کاربرگ‌ها.

تمرین‌های آنلاین دیگر

علوم · پایهٔ اول تا سوم تمرین آنلاین آب و هوا و چرخهٔ آب آفتابی و بارانی، فصل‌ها، یخ و بخار و چرخهٔ آب، با «هواشناس کوچک» علوم · پایهٔ اول تا چهارم تمرین آنلاین جانوران از پرنده و چهارپا تا مهره‌دار و بی‌مهره، با «سبد جانداران» و چهار بازی دیگر علوم · پایهٔ اول، دوم، چهارم، پنجم تمرین آنلاین بدن انسان از اعضای بدن تا گوارش، تنفس و قلب، با «بدن من، گیاه من» و چهار بازی دیگر علوم · پایهٔ اول تا ششم تمرین آنلاین گیاهان و بخش‌های گیاه از ریشه و ساقه و برگ تا دانه، گل و کارخانهٔ برگ، با «بدن من، گیاه من» علوم · پایهٔ اول، دوم، سوم، ششم تمرین آنلاین بهداشت و تغذیهٔ سالم شستن دست، مسواک، بشقاب سالم و میکروب‌ها، با «تمیزِ تمیز» و چهار بازی دیگر علوم · پایهٔ دوم، چهارم تمرین آنلاین زمین، خورشید و منظومهٔ شمسی روز و شب، ماه و ستاره‌ها تا سیاره‌های منظومهٔ شمسی، با «سفر آسمان»

آزمایشگاه نیکی منتظر است!

همین حالا در مرورگر بازی کنید، یا مدرسه نیکی‌پو را روی اندروید نصب کنید تا بی‌اینترنت هم کار کند.

همین الان بازی کن
دریافت از کافه‌بازار دریافت از مایکت