فارسی

علوم · پایهٔ دوم، چهارم

تمرین آنلاین زمین، خورشید و منظومهٔ شمسی

«چرا شب می‌شود؟» و «ستاره‌ها روز کجا می‌روند؟» از اولین پرسش‌های علمی بچه‌هاست. دکمهٔ زیر «سفر آسمان» را در مرورگر باز می‌کند؛ کودک خورشید را در آسمانِ صحنه سر جای درستش می‌گذارد و از «زمین دور خورشید» تا ستاره‌ها و صورت‌های فلکی جلو می‌رود.

همین الان بازی کن

سفر آسمان، پایهٔ چهارم — در مرورگر، بدون نصب و ثبت‌نام. بار اول چند ثانیه طول می‌کشد تا بالا بیاید.

در پایهٔ دوم، چهارم چه باید بلد باشد؟

پایهٔ دوم

پایهٔ دوم: درس‌های «زندگی ما و گردش زمین»: زمین هر ۲۴ ساعت یک بار به دور خودش می‌چرخد و روز و شب از همین است؛ خورشید از شرق طلوع و در غرب غروب می‌کند، هوا در طول روز گرم‌تر می‌شود و فصل‌ها سردی و گرمی متفاوتی دارند.

پایهٔ چهارم

پایهٔ چهارم: درس «آسمان در شب»: ستاره‌ها و شکل‌هایی که ستاره‌شناسان قدیم در آسمان دیدند، مثل خرس بزرگ (دب اکبر)؛ کهکشان راه شیری؛ خورشید، نزدیک‌ترین ستاره به زمین؛ و هشت سیاره‌ای که به دور خورشید می‌گردند و از خودشان نور ندارند.

سه پیشنهاد برای خانه

  1. زمینِ پرتقالی

    در اتاق تاریک، چراغ‌قوه را خورشید بگیرید و یک پرتقال یا توپ را زمین. برچسب کوچکی رویش «ایران» باشد؛ توپ را آرام بچرخانید و ببینید برچسب کی به روشنایی می‌رسد و کی به تاریکی.

  2. ساعت سایه

    یک چوب را در باغچه یا گلدان فرو کنید و صبح، ظهر و عصر جای سایه‌اش را با سنگ‌ریزه علامت بزنید. کودک می‌بیند سایه کوتاه و بلند می‌شود و جابه‌جا می‌شود. یادش بدهید هرگز مستقیم به خورشید نگاه نکند.

  3. شب ستاره‌شماری

    در یک شب صاف، اگر می‌توانید از نور شهر دور شوید، خرس بزرگ را با هم پیدا کنید. نقطهٔ خیلی پرنوری که چشمک نمی‌زند شاید یک سیاره باشد، مثل ناهید (زهره) که گاهی بعد از غروب خورشید پیداست.

اشتباه‌های رایج، و چه کنیم

این‌ها نشانهٔ ضعف نیستند؛ تقریباً همهٔ بچه‌ها از همین‌جاها رد می‌شوند. اشتباه یعنی کودک دارد فکر می‌کند.

شب می‌شود چون خورشید پشت کوه می‌رود

خورشید جایی نمی‌رود؛ زمین به دور خودش می‌چرخد و نیمه‌ای که رو به خورشید است روز دارد و نیمهٔ دیگر شب. وقتی ما شب داریم، آن طرف زمین روز است.

ستاره‌ها روزها نیستند

ستاره‌ها روز هم سر جایشان‌اند، ولی نور خورشید آن‌قدر زیاد است که دیده نمی‌شوند؛ مثل چراغ‌قوه‌ای که زیر آفتاب ظهر روشنش کنید.

ماه و سیاره‌ها خودشان نور دارند

ماه و سیاره‌ها نور خورشید را بازمی‌تابانند. فقط ستاره‌ها، مثل خورشید، از خودشان نور دارند؛ فرق سیاره و ستاره همین است.

بازی‌های تمرین زمین، خورشید و منظومهٔ شمسی

هر بازی چند مرحلهٔ همین مفهوم را دارد؛ روی نام بازی بزنید تا همهٔ مرحله‌ها و اسکرین‌شات‌هایش را ببینید.

پرسش‌های پرتکرار

منظومهٔ شمسی در کدام پایه درس داده می‌شود؟

در کتاب علوم چهارم، درس «آسمان در شب»: خورشید و هشت سیاره‌اش از تیر (عطارد) تا نپتون، همراه با ستاره‌ها و کهکشان راه شیری. روز و شب و طلوع و غروب خورشید پیش‌تر، در علوم دوم، آمده است. ملاک همیشه کتاب و معلم خود کودک است.

چرا سیاره‌ها در بازی زیر پایهٔ ششم آمده‌اند؟

در «سفر آسمان» مرحله‌های سیاره‌ها و گرفتگی‌ها در پایهٔ ششم چیده شده‌اند. کلاس چهارمی که این درس را دارد می‌تواند همان‌ها را بازی کند؛ چند مرحلهٔ گرفتگی از کتاب او جلوتر است و می‌شود برای بعد گذاشت.

روی آیفون یا کامپیوتر هم کار می‌کند؟

بله. نسخهٔ وب در مرورگر هر دستگاهی باز می‌شود و نصب نمی‌خواهد؛ بار اول چند ثانیه طول می‌کشد. در هر درسِ کتاب حدود ۱۰ درصد مرحله‌ها رایگان است و با چند کار سادهٔ پدر و مادر (کد دعوت، کد کلاس معلم، ثبت شماره برای گزارش هفتگی) تا ۳۰ درصد می‌رسد. نسخهٔ اندروید در کافه‌بازار و مایکت هم هست.

برای پدر و مادرها

کاربرگ چاپی همین درس

برای تمرین روی کاغذ: برگهٔ سؤال PDF رایگان — همهٔ کاربرگ‌ها.

تمرین‌های آنلاین دیگر

سفر آسمان منتظر است!

همین حالا در مرورگر بازی کنید، یا مدرسه نیکی‌پو را روی اندروید نصب کنید تا بی‌اینترنت هم کار کند.