فارسی

فارسی · پایهٔ دوم تا سوم

تمرین آنلاین املا و درست‌نویسی کلاس دوم و سوم

بیشتر غلط‌های املای کلاس دوم و سوم از یک سؤال می‌آید: وقتی چند حرف یک صدا دارند، کدام را بنویسم؟ دکمهٔ زیر «کارخانهٔ کلمه» را در مرورگر باز می‌کند: کلمه با یک جای خالی و تصویرش روی نوار می‌آید و کودک از میان سه حرف هم‌صدا یا شبیه، حرف درست را می‌گذارد. این بازی دیکتهٔ شنیداری نیست؛ تمرینِ دیدن و به خاطر سپردن شکل درست کلمه است، که پایهٔ همان دیکته است.

همین الان بازی کن

کارخانهٔ کلمه، پایهٔ دوم — در مرورگر، بدون نصب و ثبت‌نام. بار اول چند ثانیه طول می‌کشد تا بالا بیاید.

در پایهٔ دوم تا سوم چه باید بلد باشد؟

پایهٔ دوم

پایهٔ دوم: حرف‌های هم‌صدا اصل کار است: س و ص و ث، ز و ذ و ض و ظ، ت و ط، ه و ح، ق و غ، و «ع» اول کلمه. قاعده‌ای در کار نیست؛ کودک باید شکل درست هر کلمه را زیاد دیده باشد. شکل‌های اول و وسط و آخرِ هر حرف، و تشدید و تنوین هم در املای این سال می‌آید.

پایهٔ سوم

پایهٔ سوم: املای کلمه‌های بلندتر: «خوا» که «و»ش خوانده نمی‌شود (خواهر، خواب)، «ـه» آخر کلمه (خانه، مدرسه)، «ع» در وسط و آخر کلمه، تنوین (حتماً)، جمع با «ها» و «ان» و کلمهٔ مرکب. از اینجا هم‌خانواده‌ها هم به املا کمک می‌کنند: «علم» و «معلم» هر دو «ع» دارند.

سه پیشنهاد برای خانه

  1. کلمه‌ها را گروه کنید

    کلمه‌های «ط»دار را کنار هم بنویسید: طوطی، طناب، حیاط، بطری. کلمه‌های «ح»دار را هم: حلزون، حمام، صبح. در گروه، راحت‌تر از تک‌تک در ذهن می‌مانند.

  2. اول ببیند، بعد بنویسد

    کلمه را نشانش دهید و بپرسید کدام حرفش «سخت» است؛ بعد بپوشانید تا بنویسد، و آخر خودش با کتاب مقایسه کند. غلطی که خودش پیدا کند بهتر یادش می‌ماند.

  3. پنج کلمه در روز

    پنج کلمه هر روز بهتر از سی کلمه شبِ امتحان است. دو مرحلهٔ «کارخانهٔ کلمه» بعد از مدرسه هم همین نقش را دارد: کوتاه، با تصویر کلمه، و بی‌استرس.

اشتباه‌های رایج، و چه کنیم

این‌ها نشانهٔ ضعف نیستند؛ تقریباً همهٔ بچه‌ها از همین‌جاها رد می‌شوند. اشتباه یعنی کودک دارد فکر می‌کند.

«صبح» را «سبح» می‌نویسد

صدایش واقعاً «س» است و کودک منطقی فکر کرده. هیچ قاعده‌ای این را نمی‌گوید و فقط با دیدن زیاد جا می‌افتد. اگر «ثبح» نوشت، یعنی فهمیده این کلمه حرف خاصی دارد؛ این هم قدمی به جلوست.

«خواهر» را «خاهر» می‌نویسد

«و»ی «خوا» خوانده نمی‌شود و بچه‌ها جایش می‌اندازند. کلمه‌های «خوا»دار را با هم جمع کنید: خواندن، خواستن، خوابیدن، خواهر. در گروه، «و» دیگر گم نمی‌شود.

«ـه» آخر کلمه جا می‌افتد

«خانه» را «خان» و «مدرسه» را «مدرس» می‌نویسد، چون صدای «ـِ» آخر کلمه کوتاه است. کلمه را بلند و کشیده بگویید، «خا ـ نه»، تا گوشش صدای آخر را هم بشنود.

بازی‌های تمرین املا و درست‌نویسی کلاس دوم و سوم

هر بازی چند مرحلهٔ همین مفهوم را دارد؛ روی نام بازی بزنید تا همهٔ مرحله‌ها و اسکرین‌شات‌هایش را ببینید.

پرسش‌های پرتکرار

این بازی‌ها جای دیکتهٔ خانه را می‌گیرند؟

نه کاملاً. در این بازی‌ها کودک کلمه را می‌بیند و حرف درست را انتخاب می‌کند؛ دیکتهٔ شنیداری ندارند. ولی شناختن شکل درست کلمه پایهٔ دیکته است: بچه‌ای که «طوطی» را بارها درست دیده، وقت نوشتن هم سراغ «ط» می‌رود. دیکتهٔ کوتاه خانه را کنارش نگه دارید.

املای حرف‌های هم‌صدا از چه پایه‌ای شروع می‌شود؟

خودِ حرف‌ها در کلاس اول یاد گرفته می‌شوند، ولی املای هم‌صداها (س و ص و ث، ت و ط و بقیه) کار اصلی کلاس دوم است و در کلاس سوم با کلمه‌های بلندتر ادامه دارد. ترتیب درس‌ها در چاپ‌های مختلف کمی فرق می‌کند؛ ملاک کتاب و معلم خود کودک است.

رایگان است و روی چه دستگاه‌هایی کار می‌کند؟

در هر درسِ کتاب حدود ۱۰ درصد مرحله‌ها رایگان است و با چند کار سادهٔ پدر و مادر (کد دعوت، کد کلاس معلم، ثبت شماره برای گزارش هفتگی) تا ۳۰ درصد می‌رسد؛ نسخهٔ کامل خرید یک‌باره است، نه اشتراک. نسخهٔ وب در مرورگر آیفون، کامپیوتر و اندروید باز می‌شود و نسخهٔ اندروید کافه‌بازار و مایکت بی‌اینترنت هم کار می‌کند.

برای پدر و مادرها

کاربرگ چاپی همین درس

برای تمرین روی کاغذ: برگهٔ سؤال PDF رایگان — همهٔ کاربرگ‌ها.

تمرین‌های آنلاین دیگر

کارخانهٔ کلمه منتظر است!

همین حالا در مرورگر بازی کنید، یا مدرسه نیکی‌پو را روی اندروید نصب کنید تا بی‌اینترنت هم کار کند.