درس ۲-۳ · علوم تجربی

به دنبال محیطی بهتر برای زندگی

نفت خام و برج تقطیر، هیدروکربن‌ها، سوختن کامل و ناقص، پلیمرها و محیط زیست

حدود ۴ دقیقه مطالعه · ۳۳ سؤال تمرینی در اپ

۱نفت خام و پالایش

نفت خام مخلوطی از هزاران هیدروکربن است که از بقایای جانداران قدیمی پدید آمده. در پالایشگاه آن را گرم و در برج تقطیر بر اساس نقطه‌ی جوش جدا می‌کنند. ته برج داغ‌تر و بالای آن سردتر است: مولکول‌های کوچک‌تر (نقطه‌ی جوش کمتر) بالا می‌روند و گاز یا بنزین می‌شوند، مولکول‌های بزرگ‌تر پایین می‌مانند (نفت کوره، قیر).

ادامهٔ این درس

۴ بخش دیگر، با مثال‌های حل‌شده و دام‌های تستی، در نسخهٔ کامل تیزهوش است؛ همراه همهٔ ۳٬۱۲۸ سؤال و ۱۰ آزمون آزمایشی.

۶۹۹٬۹۹۰ ۳۹۹٬۹۹۰ تومان پیش‌فروش تا ۳۰ آذر

۶ سؤال رایگان این درس

سؤال ۱آسان

نفت خامی که از چاه بیرون می‌آید چیست؟

حل تشریحی: نفت خام مخلوطی از هزاران هیدروکربن با زنجیرهای کوتاه و بلند است. چون مخلوط است، اجزایش را در پالایشگاه با تقطیر از هم جدا می‌کنند.
سؤال ۲متوسط

سه برش نفتی داریم: A با حدود ۴ کربن، B با حدود ۱۰ کربن و C با حدود ۳۰ کربن در هر مولکول. ترتیب خروج آن‌ها در برج تقطیر از بالا به پایین کدام است؟

حل تشریحی: مولکول کوچک‌تر نقطه‌ی جوش کمتری دارد و تا بخش‌های سردتر بالای برج بالا می‌رود. A کوچک‌ترین است و بالاتر خارج می‌شود، C بزرگ‌ترین و پایین‌تر. پس A، B، C.
سؤال ۳متوسط

هیدروکربنی از خانواده‌ی متان (آلکان) ۲۲ اتم هیدروژن دارد. این مولکول چند اتم کربن دارد؟

حل تشریحی: فرمول این خانواده CₙH₂ₙ₊₂ است. ۲n + ۲ = ۲۲ ← ۲n = ۲۰ ← n = ۱۰. پس C₁₀H₂₂ و ۱۰ کربن دارد.
سؤال ۴سخت

در مولکول پروپان (C₃H₈) چند پیوند کووالانسی وجود دارد؟

حل تشریحی: سه کربن در یک زنجیر با ۲ پیوند کربن-کربن به هم وصل‌اند. هر هیدروژن یک پیوند با کربن دارد: ۸ پیوند. جمع: ۲ + ۸ = ۱۰. بررسی: هر کربن ۴ پیوند دارد.
سؤال ۵متوسط

فراورده‌های سوختن کامل یک هیدروکربن کدام‌اند؟

حل تشریحی: در سوختن کامل، با اکسیژن کافی، همه‌ی کربن به کربن دی‌اکسید و همه‌ی هیدروژن به آب تبدیل می‌شود. کربن مونوکسید و دوده نشانه‌ی سوختن ناقص‌اند.
سؤال ۶متوسط

شعله‌ی اجاق گاز زرد است و زیر قابلمه لایه‌ی سیاهی نشسته. بهترین توضیح کدام است؟

حل تشریحی: شعله‌ی زرد و دوده‌زا نشانه‌ی سوختن ناقص است: اکسیژن کم است و بخشی از کربن به شکل دوده (و کربن مونوکسید) باقی می‌ماند. با رساندن هوای بیشتر شعله آبی می‌شود.

۲۷ سؤال دیگر این درس در تیزهوش است.

ببین الان کجای کاری

آزمون تعیین سطح رایگان نهم به دهم: ۲۰ سؤال، ۲۰ دقیقه، و کارنامه‌ای که می‌گوید از کدام فصل شروع کنی.