مطالعات اجتماعی · پایهٔ سوم تا پنجم

تمرین آنلاین نقشهٔ ایران و جهت‌ها

Q: جهتهای فرعی و مقیاس مال کدام پایه است؟

چهار جهت اصلی در کلاس سوم میآید، نشانهها و راهنمای نقشه در چهارم، و جهتهای فرعی و مقیاس نقشه در پنجم. در بازی پایهٔ کودک را انتخاب کنید تا مرحلهها همپای کتابش جلو بروند؛ ملاک کتاب و معلم خود کودک است.

Q: این تمرینها رایگان است؟

در هر درسِ کتاب حدود ۱۰ درصد مرحلهها رایگان است و با چند کار سادهٔ پدر و مادر (کد دعوت، کد کلاس معلم، ثبت شماره برای گزارش هفتگی) تا ۳۰ درصد میرسد. نسخهٔ کامل خرید یکباره است و اشتراک ندارد. بازی در مرورگر گوشی، تبلت و کامپیوتر بینصب باز میشود و نسخهٔ اندروید در کافهبازار و مایکت هم هست.

نقشه با یک شب حفظ کردن جا نمی‌افتد؛ با چند بار نگاه کردن و پیدا کردن جا می‌افتد. دکمهٔ زیر «ایران‌گرد» را از «۳۱ استان» در مرورگر باز می‌کند: کودک استان‌ها را تکه‌تکه، از شمال و غرب تا جنوب و شرق، روی نقشه پیدا می‌کند؛ نه نصب می‌خواهد، نه ثبت‌نام.

همین الان بازی کن

ایران‌گرد، پایهٔ چهارم — در مرورگر، بدون نصب و ثبت‌نام. بار اول چند ثانیه طول می‌کشد تا بالا بیاید.

در پایهٔ سوم تا پنجم چه باید بلد باشد؟

پایهٔ سوم: جهت‌های اصلی را با خورشید پیدا می‌کند: صبح دست راست رو به طلوع، روبه‌رو شمال است. می‌داند بالای بیشتر نقشه‌ها شمال است، نقشهٔ ساده‌ای از محله را می‌خواند و اولین بار می‌بیند که ایران از استان‌ها درست شده و هر استان مرکزی دارد.

پایهٔ چهارم: ۳۱ استان ایران و مرکزشان، نشانه‌ها و راهنمای نقشه، و خواندن جهت روی نقشه‌ای که نشانه دارد. لازم نیست همه را یک‌جا حفظ کند؛ تکه‌تکه، از شمال و جنوب و غرب و شرق، بهتر می‌ماند.

پایهٔ پنجم: جهت‌های فرعی (شمال شرقی، جنوب غربی و…) کنار چهار جهت اصلی، و مقیاس نقشه: هر سانتی‌متر روی کاغذ چند کیلومتر روی زمین است. جای ایران در جهان و همسایه‌هایش هم اضافه می‌شود. ملاک ترتیب درس‌ها کتاب و معلم خود کودک است.

سه پیشنهاد برای خانه

یک صبح در حیاط
روش «دست راست رو به طلوع» را یک صبح در حیاط یا بالکن امتحان کنید و بعد بپرسید: «پس نانوایی محله کدام طرف ماست؟». جهتی که یک بار با خورشید واقعی پیدا شده، دیگر فراموش نمی‌شود.
استان‌ها را تکه‌تکه
هر هفته یک دسته: استان‌های کنار خزر، کنار خلیج فارس و دریای عمان، غرب، شرق و وسط. از استان خودتان و استان‌هایی که فامیل در آن دارید شروع کنید؛ اسمی که آشناست زودتر می‌ماند.
نقشه در سفر
در سفر بعدی نقشهٔ ایران را جلویش باز کنید و بپرسید از کدام استان‌ها رد می‌شوید و رو به کدام جهت می‌روید. سوغات هر شهر را هم به جایش روی نقشه وصل کنید: گز اصفهان، سوهان قم.

اشتباه‌های رایج، و چه کنیم

این‌ها نشانهٔ ضعف نیستند؛ تقریباً همهٔ بچه‌ها از همین‌جاها رد می‌شوند. اشتباه یعنی کودک دارد فکر می‌کند.

بالای نقشه یعنی آسمان

بعضی بچه‌ها فکر می‌کنند «بالا» روی نقشه یعنی بالای سر. علامت شمال گوشهٔ نقشه را نشانش دهید و یک بار نقشه را روی زمین، رو به شمال واقعی، پهن کنید.

شرق و غرب جابه‌جا می‌شوند

شمال و جنوب زود جا می‌افتد، ولی شرق و غرب را برعکس می‌گوید. یک جملهٔ کوتاه کمک می‌کند: «خورشید از شرق درمی‌آید»، و روی نقشه‌ای که بالایش شمال است، شرق همیشه سمت راست است.

اسم استان و اسم مرکز

«اصفهان» هم اسم استان است و هم اسم مرکزش، ولی مرکز گیلان رشت است و مرکز خراسان رضوی مشهد. مرکزهایی را که هم‌اسم استانشان نیستند جدا تمرین کنید.

بازی‌های تمرین نقشهٔ ایران و جهت‌ها

هر بازی چند مرحلهٔ همین مفهوم را دارد؛ روی نام بازی بزنید تا همهٔ مرحله‌ها و اسکرین‌شات‌هایش را ببینید.

پرسش‌های پرتکرار

ایران چند استان دارد و کی باید حفظشان کند؟

ایران ۳۱ استان دارد و هر استان یک مرکز. اولین آشنایی در کلاس سوم است و فهرست استان‌ها و مرکزها درس کلاس چهارم. در پایه‌های بعد هم دوباره به کار می‌آید، پس اگر امسال کامل نشد جای نگرانی نیست.

جهت‌های فرعی و مقیاس مال کدام پایه است؟

چهار جهت اصلی در کلاس سوم می‌آید، نشانه‌ها و راهنمای نقشه در چهارم، و جهت‌های فرعی و مقیاس نقشه در پنجم. در بازی پایهٔ کودک را انتخاب کنید تا مرحله‌ها هم‌پای کتابش جلو بروند؛ ملاک کتاب و معلم خود کودک است.

این تمرین‌ها رایگان است؟

در هر درسِ کتاب حدود ۱۰ درصد مرحله‌ها رایگان است و با چند کار سادهٔ پدر و مادر (کد دعوت، کد کلاس معلم، ثبت شماره برای گزارش هفتگی) تا ۳۰ درصد می‌رسد. نسخهٔ کامل خرید یک‌باره است و اشتراک ندارد. بازی در مرورگر گوشی، تبلت و کامپیوتر بی‌نصب باز می‌شود و نسخهٔ اندروید در کافه‌بازار و مایکت هم هست.